top of page

İSLAMDA VÜCUT TEMİZLİĞİ VE BAKIMI

 

Saç, Sakal ve Bıyık, Tırnak, Etek Tıraşı, Burun, Banyo, Elbise ve Koku Bakımı

İslamda Saç, Sakal ve Bıyık Bakımı

Hadis: Saç Bakımı

Peygamber sallallahu aleyhi ve selleme dedim ki: 

"Benim, omuzlarıma kadar uzanan saçım var, tarayabilir miyim?" 

"Evet, ona iyi bak!" buyurdu. 

Ebû Katade, Peygamber sallallahu aleyhi ve sellemin bu sözünden dolayı, çok defa saçlarına günde iki kez bakım yapardı. 

Ebû Katade (Radıyallahu Anh). Mâlik(Radıyallahu Anh)

Hadis: Bıyık Kısaltma

Allah Resûlü sallallahu aleyhi ve sellem buyurdu: 

"ibrahim, ilk misafir kabul eden, ilk sünnet olan ve ilk bıyıklarını kısaltan kişiydi. 

Saçına düşen akı gördüğü zaman Allaha şöyle söyleyen ilk kişiydi: 

"Rabbim, bu nedir?" 

"Vakardır, ey ibrahim!" buyurdu. 

"Rabbim, öyleyse vakarımı artır!" diye dua etti." 

İbn Müseyyeb (Radıyallahu Anh). Mâlik(Radıyallahu Anh)

Vakar: Ağırbaşlılık demektir. Vakar, kişinin bulunduğu makamına uygun bir ciddiyet göstermesi, hafif meşrep olmaması, ağırbaşlı olma, temkinli davranma, mevki ve kişiliğin gereğini hakkı ile koruma gibi manlara gelir.

Hadis: Saç ve Sakal Dağınık Olmamalıdır 

Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem mesciddeyken, saçı sakalı birbirine karışmış bir adam girdi. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem, saçını sakalını düzeltmesi için ona işaret etti. Adam söyleneni yaptı. 

Bunun üzerine Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem: 

"Birinizin, şeytanı andıracak biçimde gelmesindense bu hâli daha iyi değil mi?" buyurdu. 

Atâ (Radıyallahu Anh). Mâlik(Radıyallahu Anh)

Hadis: Kadınların Erkek Gibi Traş Olması

Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem, kadının başını iyice tıraş ettirmesini yasakladı. 

Ali (Radıyallahu Anh) Nesêî(Radıyallahu Anh)

Hadis: Allah Yoluna Saçı, Sakalı Ağıran

Allah Resûlü sallallahu aleyhi ve sellem buyurdu: 

"Allah yolunda kimin saç ve bıyıklarına ak düşerse, kıyamet gününde bu, onun için bir nur olur." 

İbn Abese (Radıyallahu Anh). Tirmizi(Radıyallahu Anh)

Hadis: Müşriklere Benzemeyin

Allah Resûlü sallallahu aleyhi ve sellem buyurdu: 

"Müşriklere aykırı davranın, sakalınızı bolca bırakın, bıyıklarınızı derince kesin!" 

İbn Ömer (Radıyallahu Anh). Buhârî(Radıyallahu Anh)

Hadis: Kafirlere Benzemeyin

Hz. Ebû Hüreyre (radıyallâhu anh) anlatıyor: "Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm) buyurdular ki:

"Yahudîler ve Hristiyanlar (saçlarını) boyamazlar. Siz onlara muhâlefet edin." [Buhârî, Libâs 67, Enbiya 50; Müslim, Libâs 80, (2103); Ebû Dâvud, Tereccül 18, (4203); Nesâî, Zînet 14, (8, 137); Tirmizî, Libâs 20, (1752).]

Hadis: Kafirlere Benzemeyin

“Kim bir kavme benzemeye çalışırsa, o da onlardandır.” buyrulmuştur. (Ebû Dâvûd, Libâs, 4/4031)

Hadis: Peygamberimiz Saçını ve Sakalını Boyamadı

Peygamber sallallahu aleyhi ve sellemin başındaki ak kılları saymak istesem sayabilirdim. O, ne saçını, ne de sakalını boyamıştır. 

Enes (Radıyallahu Anh). Buhârî(Radıyallahu Anh)

Hadis: Saç Boyamak

Peygamberimiz saçını boyamamakla birlikte( Mâlik, şa‘r 8 (s. 949-50)). 

Nitekim Hz. Ebû Bekir’in babası Ebû Kuhâfe, Mekke fethi günü
Resûlullah’a getirilince, onun saçını boyamalarını, fakat siyah boyadan kaçınmalarını söylemiştir.

 Ebû Dâvûd, tereccul 18 (IV, 415); Nesâî, zînet 15 (VIII, 138).

 

Hadis: Vücut Bakımı 40 Günde Birdir

Bıyığı kırkarak kısaltmak, tırnak kesmek, koltuk altını almak, etek tıraşı olmak hususlarında bize kırk gece süre verdi. 

Enes İbn Malik, Müslim.

 

İslamda Vücuttaki Tırnakların Kesimi 

Hadis: Vücut Bakımı Fıtrattandır

Allah Resûlü sallallahu aleyhi ve sellem buyurdu: 

"Beş şey yaradılışa uygundur: Sünnet olmak, etek tıraşı olmak, bıyıkları kısaltmak, tırnak kesmek, koltuk altını almak." 

Ebû Hureyre (Radıyallahu Anh) . Buhârî(Radıyallahu Anh)

 

İslamda Etek Tıraşı(Avret yerleri ve Koltuk Altı Tıraşı) 

Hadis: Vücut Bakımı Fıtrattandır

Allah Resûlü sallallahu aleyhi ve sellem buyurdu: 

"Beş şey yaradılışa uygundur: Sünnet olmak, etek tıraşı olmak, bıyıkları kısaltmak, tırnak kesmek, koltuk altını almak." 

Ebû Hureyre (Radıyallahu Anh) . Buhârî(Radıyallahu Anh)

 

İslamda Burun Temizliği

"Sizden birisi uyandığı zaman, üç defa burnuna su alıp versin. Çünkü şeytan onun genzinde geceler.” (Buhari, Bed’ul-Halk, 11; Müslim, Taharet, 23; Nesai, Taharet, 73/90; A. Hanbel, Müsned, II/352.)

 

İslamda Banyo Temizliği 

Hz. Cabir (r. a.) anlatıyor; Peygamber efendimiz Hz. Muhammed (S. a. v.) bildiriyor:Her  müslüman yedi günde bir kere yıkanmalıdır, bu günde cuma günü olmalıdır. 

Nesai (R. a.) Cuma, 8

 

İslamda Güzel ve Temiz Elbise Giyinmek

Araf Suresi 31. Ayet: Diyanet Meali: Ey Âdemoğulları! Her mescitte ziynetinizi takının (güzel ve temiz giyinin). Yiyin için fakat israf etmeyin. Çünkü O, israf edenleri sevmez.

Hadis: Pis Elbise Giyinmeyiniz

Hz. Peygamber (s.a.s.), insanların görünüş ve elbise itibariyle en güzel olanıydı. Arkadaşlarını, elbise temizliğine dikkat etmeleri için teşvik ederdi. Bir gün, üzerinde kirli elbise bulunan bir adam gördü ve: Bu adam elbisesini yıkayacak bir şey bulamıyor mu! (Ebû Dâvûd, libas14) 

 

İslamda Koku Sürünmek

Hadis: Peygamber efendimiz yanında sükke (alkolsüz esans, Hacı ya Diyede geçer) tabir edilen bir koku (kutusu, şisesi) bulundurur ve gerektikçe ondan sürünürdü.

İbni Sad, Tabakat, I, 399; Ebu Davud (Sünen), Sünen, IV, 107, Nu. 4162

Hadis: "Dünyâda bana, kadın ve güzel koku sevdirildi; namaz da gözümün nuru kılındı."

Nesâî, VII, 61, 62; İbn Sa'd, I, 398; el-Hâkim, el-Müstedrek, II, 160. Bu hadîs metni, yaygın haliyle, "Bana dünyânızdan uç şey sevdirildi" şeklindedir. Ancak, ilk devir kaynaklarında, "üç şey" ifâdesi hiç geçmez. Bu ilk kaynaklarda, "dünyânızdan" ifâdesi de, "dünyâdan" şeklindedir. Hattâ, Hâkim'in rivayeti ile, Nesâî'nin ikinci rivayetinde, "dünyâ" ifâdesi de yoktur. Aclûnî, bu hadîs üzerindeki değişik teknik bilgileri bir araya toplamıştır. bk. Kesfül-Hafâ, I, 405-408, nu: 1089.

Hadis: "Resûlullah Efendimiz Medine sokaklarının birinden geçtiğinde O'nun misk gibi kokusu hemen sezildiğinden, halk, o yoldan Hazreti Peygamber (asm)'in geçtiğini söylerdi. Bizler, Peygamber Efendimiz(asm)'in gelişini, kokusunun güzelliğinden anlardık."

Ibn Sa'd, Tabakat, I, 398-399; Mecme'uz-Zevâid, VIII, 282; el-Metâlib'ül-'Aliye, IV, 25.

 

İSLAMDA TEMİZLİK İLE İLGİLİ GENEL BİLDİRİMLER

İslamda Her Erkek Sünnet Olmalıdır

Hadis: Vücut Bakımı Fıtrattandır

Allah Resûlü sallallahu aleyhi ve sellem buyurdu: 

"Beş şey yaradılışa uygundur: Sünnet olmak, etek tıraşı olmak, bıyıkları kısaltmak, tırnak kesmek, koltuk altını almak." 

Ebû Hureyre (Radıyallahu Anh) . Buhârî(Radıyallahu Anh)

 

Hadis: Bıyıkları kısaltın, sakal bırakın

   "Bıyıkları çok kısaltın, sakalları ise bırakın";

    "Müşriklere muhalefet edin; bıyıkları kısaltın, sakalları çoğaltın";

    "Bıyıkları kesin, sakalları bırakın. Böylece Mecusîlere benzemeyin." (Buharî, Libas, 64; Müslim, Tahare, 54)

 

Yaşınıza Uygun Davranınız

Hadis: Yaşınıza Uygun Davranın

Allah Resûlü sallallahu aleyhi ve sellem buyurdu: 

"Gençlerinizin en iyileri kendini ihtiyarlara benzetenlerdir, ihtiyarlarınızın en kötüleri ise kendilerini gençlere benzetenlerdir." 

Enes (Radıyallahu Anh), Taberânî(Radıyallahu Anh)

 

ANLAŞILAN                            :

Saç, Sakal ve Bıyık, Tırnak, Etek Tıraşı, Burun, Banyo, Elbise ve Koku Bakımı

İslamda Saç, Sakal ve Bıyık Bakımı

Saçlarımıza bakım yapılması islama müstehaptır. Peygamber efendimiz bunu istemiş ve önermiştir. Günde iki defa bile bakım yapılabilir. 

Bıyık kısaltmak vakarlı, yerinde oturaklı birşeydir. Müstehabtır. 

Kadının başını iyice tıraş etmesi haramdır. 

Günümüzde Müslüman Görünümü, Kafire Benzememek

Peygamber efendimiz kafir ve müşriklerle bir olmayın, onlarla ters olun demiştir. 

Sizden kim onlara  benzerse ondan olur demiştir.

Onlar saç uzatırsa kısaltmalı, saç kısatmışsa uzatmalıdır. Bu bir örnektir. 

Günümüzde müslüman görünümü  bellidir;

Kısa ve  vakarlı saç ve bıyık bırakılır. Sakal ise farketmez çünkü müslümanlar bu çağda sakal bırakır. 

Saçı kazıtmak, uçuk saçık saç şekilleri, piırsing, döğme yaptırmak gibi vakarlı olmayan şekiller islama uygun değildir. 

Müslüman temiz düzgün vücut hatlarını belli etmeyen elbiseler giyer. 

Sükke(Alkolsüz esans) ve benzeri kokular sürer. 

Saç ve Sakalı Boyamamak

İslamda saç, bıyık veya sakalı boyamak konusunda bir yasak yoktur. 

Fakat saç, sakal ve bıyık boyandığı zaman su değmiyorsa abdest, güsul kabul olmaz. 

Döğmeler içinde bu geçerlidir.

Böyle olursa bu kimselerin, helede döğmelilerin Abdestsiz gezeceği göz önüne alınırsa Allah kimseyi bu aciz duruma düşürmez, inşallah... 

Bilim adamlarıda saç boyansa bile gözeneceklerine su değer dediğine göre, demek oluyor ki abdestte, namazda kabul olunur. 

Saç boyamakta yasak değildir. 

Peygamber efendimizde vakarlı olun, görünümünüze dikkat edin dediğine göre saç, sakal ve bıyığı boyamada herhangi bir sakınca yoktur. Yani helaldir. 

Lakin beyaz saçları boyamak müstehaptır ve vakarlılıktır. 

Siyah saç boyamak sakıncalı yani mekruhtur. 

Vücut Bakımı 40 Günde Birdir

Bıyığı kırkarak kısaltmak, tırnak kesmek, koltuk altını almak, etek tıraşı olmak hususlarında süre kırk gündür.

İslamda Vücuttaki Tırnakların Kesimi 

Peygamber Efendimiz tırnakların kesimi fıtrattandır, demiştir. Yani  müstehaptır. 

İslamda Etek Tıraşı (Avret yerleri ve Koltuk Altı Tıraşı) 

Peygamber Efendimiz koltuk altı ve avret yerlerinin kesimi fıtrattandır, demiştir. Yani müstehaptır. 

İslamda Güzel ve Temiz Elbise Giyinmek

Her mescitte ziynetinizi takının (güzel ve temiz giyinin). Ayeti bize ibadethanelerde güzel ve temiz elbiseler giymenin müstehap olduğunu gösterir. 

Hz. Peygamber (s.a.s.), insanların görünüş ve elbise itibariyle en güzel olanıydı. Herkesi, elbise temizliğine dikkat etmeleri için teşvik ederdi. 

Kirli elbise giyen birine elbisesini yıkamasını tavsiye etti. Yani bu bize müstehaptır. 

İslamda Koku Sürünmek

Peygamber efendimiz yanında sükke (alkolsüz esans, Hacı ya Diyede geçer) tabir edilen bir koku (kutusu, şisesi) bulundurur ve gerektikçe ondan sürünürdü. Sahabeler, Peygamber Efendimiz (asm)'in gelişini, kokusunun güzelliğinden anlardı.

Demek ki, normalde veya kötü kokma olduğunda güzel koku sürünmek müstehaptır.

Bu alkolsüz esanlar, tek bir koku değildir. Çeşitleri vardır. Mesele alkolsüz esans olmasıdır.

Alkollü esanslar ve sera gazları içeren parfümler haramdır. Çünkü tabiata zararı vardır. Ozon tabakasını deler. Sera gazı içermeyen parfümler helaldir.

 

İSLAMDA TEMİZLİK İLE İLGİLİ GENEL BİLDİRİMLER

İslamda Her Erkek Sünnet Olmalıdır

Peygamber Efendimiz sünnet fıtrattandır, demiştir. Demek oluyorki ömründe bir kez sünnet olmak erkeklere müstehaptır. 

Yaşınıza Uygun Davranınız

Herkes yaşına uygun davranmalıdır. Bu herkese müstehaptır. 

Allâh (c. c.) bize İslamla iyiyi güzeli tefsirdede görüldüğü gibi temizliği emreder...

İSLAMDA YIKANMANIN HÜKMÜ

 

Hadis: Yıkanmak

Resulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) buyurdular ki:

 "Her müslüman yedi günde bir kere yıkanmalıdır, bu gün de cuma günü olmalıdır." 

 Kaynak:Nesai, Cuma 8, (3, 93)

FITRATTAN OLANLAR

 

Hadis: Fıtrattandır

Hz. Aişe (r.anha)'den rivayet edilen bir hadislerinde

    "On şey fıtrattandır: Bıyıkları kesmek; sakalı salıvermek; misvak ile ağzı, dişleri temizlemek; su ile burnu temizlemek; tırnakları kesmek; kirlerin barınabileceği yerleri yıkamak; koltuk altındaki kılları gidermek, kasıkları tıraş etmek; necaset yolunu su ile pak eylemektir." (Müslim, Tahare, 56; Ebu Davud Tahare, 29; Nesâî, Zine, I)

İSLAMDA ETEK TIRAŞI OLMANIN HÜKMÜ

 

Hadis: Vücut Temizliği

Hz. Ebu Hureyre anlatıyor; Hz. Peygamber (a.s.m) buyurdu ki:

“Etek tıraşı olmak, sünnet olmak,  bıyıkları kısaltmak, koltuk altını temizlemek, tırnakları kesmek fıtrattandır. (Yani; eskiden beri peygamberlerin uygulaya geldikleri prensiplerdendir.)” (bk. Neylu’l-Evtar,1/108)

Kütübü Sitte’de yer alan söz konusu hadiste geçen hususlar, bütün mezheplerin ittifakıyla sünnettir.(bk. Zuhaylî, el-Fıkhu’l-İslamî, 1/306-308).

Bunları kırk günden fazla yerine getirmemek -bütün mezheplere göre- mekruhtur.. (bk. Zuhaylî, el-Fıkhu’l-İslamî, 1/311).

 

ETEK TIRAŞI BÖLGESİ VE SORUMLULUĞU 

Hadis: Tıraş Edilmesi Sünnet Olan Etek Bölgesi

Her iki cins için, bilinen avret yerlerinin çevresi ve üst kısmıdır. İbn Sureyc'e nispet edilen "Kitabu'l-Vedâi' adlı eserde -ki bu kitabın İbn Sureyc'e ait olduğunu zannetmiyorum- dübürün çevresindeki kılların tıraş edilmesinin de sünnet olduğuna dair bir bilgi gördüm. Bu doğru değildir. İtimada şayan hiçbir kaynakta böyle bir şeye rastlamadım. Şayet kirlenmeye sebep olduğu düşünülerek tıraş edilirse, bunda da bir sakınca yoktur." (Nevevî, el-Mecmu, I/289).

Hadis: Etek Tıraşında 40 Günü Geçirmeyin

Enes b. Malik (Radiyallahu Anh) dan şöyle rivayet edilmiştir: “Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem bize;

Bıyığı kısaltmak, tırnakları kesmek, etek tıraşı ve koltuk altını yolmayı kırk günden fazla terk etmemekle vakitledi. ”

Yukarıda belirtildiği gibi, kırk günü geçerse mekruh olur. Ancak kırk günü geçmesi ve tüylerin uzaması, gusle ve ibadetlere mani değildir. Tüylerin altına su ulaşıyorsa, gusül abdestiniz geçerlidir. Gusülden sonra yaptığınız ibadetler de geçerlidir. Ancak kabul oluyor diye de rahat davranmak ve ağırdan almak doğru olmaz. Mümkün olan en kısa zamanda temizlenmek ve geciktirmemeye dikkat etmek gerekir.

Hadis: Vücut Bakımı 40 Günde Birdir

Bıyığı kırkarak kısaltmak, tırnak kesmek, koltuk altını almak, etek tıraşı olmak hususlarında bize kırk gece süre verdi. 

Enes İbn Malik(R. a.) , Müslim(R. a.). 

Hadis: Etek Traşı

Efendimiz (sallallahu aleyhi vesellem) hazretleri, bir hadislerinde şöyle buyurmuşlardır: “Beş şey fıtrattandır: Sünnet olmak, etek (kasık) tıraşı yapmak, koltuk altını yolmak, tırnakları kesmek, bıyığı kısaltmak.” (Buhari, Libas 63)

Hadis: Etek Tıraş Bölgesi

Nitekim İmam Nevevî, bu konuda şu bilgiyi vermektedir: "Tıraş edilmesi sünnet olan etek bölgesi: Her iki cins için, bilinen avret yerlerinin çevresi ve üst kısmıdır. İbn Sureyc'e nispet edilen "kiştabu'l-Vedâi'" adlı eserde-ki bu kitabın İbn Sureyc'e ait olduğunu zannetmiyorum- dübürün çevresindeki kılların tıraş edilmesinin de sünnet olduğuna dair bir bilgi gördüm. Bu doğru değildir. İtimada şayan hiçbir kaynakta böyle bir şeye rastlamadım. Şayet kirlenmeye sebep olduğu düşünülerek tıraş edilirse, bunda da bir sakınca yoktur." (Nevevî, el-Mecmu, I/289).

 

ANLAŞILAN                               :

Etek tıraşı olmak, sünnet olmak,  bıyıkları kısaltmak, koltuk altını temizlemek, tırnakları kesmek fıtrattandır. Ayrıca sünnettir. 

Etek traşı her iki cins için, bilinen avret yerlerinin çevresi ve üst kısmıdır. Lakin dübür çevresindeki kıllar rahatsız ediyorsa kesilmesinde bir sakınca yoktur.

Bunları kırk günden önce yerine getirmek gerekir. 

Ancak kırk günü geçmesi ve tüylerin uzaması, gusle ve ibadetlere mani değildir. Tüylerin altına su ulaşıyorsa, gusül abdestiniz geçerlidir. Gusülden sonra yaptığınız ibadetler de geçerlidir. 

Ancak kabul oluyor diye de rahat davranmak ve ağırdan almak doğru olmaz. Mümkün olan en kısa zamanda temizlenmek ve geciktirmemeye dikkat etmek gerekir.

bottom of page